Η Επίτροπος Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, κυρία Μαρία Δαμανάκη, συναντήθηκε σήμερα στην Αθήνα με την Υπουργό Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής, κυρία Τίνα Μπιρμπίλη.

Στο επίκεντρο της συζήτησης ήταν θέματα που αφορούν στην ανάπτυξη της ιχθυοκαλλιέργειας στην Ελλάδα.

Η κυρία Δαμανάκη υπογράμμισε πως ο τομέας της ιχθυοκαλλιέργειας είναι από τους λίγους που η Ελλάδα κατέχει σήμερα ηγετικό ρόλο σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Αναφερόμενη στο ειδικό πλαίσιο χωροταξικού σχεδιασμού και αειφόρου ανάπτυξης για τις υδατοκαλλιέργειες, που επεξεργάζεται το ΥΠΕΚΑ, το χαρακτήρισε εξαιρετικό καθώς, όπως είπε, λύνει σημαντικά ζητήματα με θετικό τρόπο και θέτει ως προτεραιότητα τη συμφιλίωση της ιχθυοκαλλιέργειας με την προστασία του περιβάλλοντος, κάνοντας πράξη την πολιτική της ΕΕ για «πράσινη» και «γαλάζια» ανάπτυξη. Ήδη, όπως τόνισε η Επίτροπος, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενδιαφέρεται να το αξιοποιήσει ως υπόδειγμα και για άλλες χώρες μέλη οι οποίες έχουν εκφράσει ενδιαφέρον.

Η Μαρία Δαμανάκη, Επίτροπος Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας στην Ε.Ε., μιλάει αποκλειστικά στο MilaMouPrasina.gr για τις επιπτώσεις της τεράστιας καταστροφής στο θαλάσσιο περιβάλλον του Μεξικού, τις σημαντικές αποφάσεις που έλαβε ως επίτροπος για τον κόκκινο τόνο, καθώς επίσης για τους ευρωπαϊκούς κανονισμούς για την ιχθυοκαλλιέργεια και την αλιεία.

Η κ. Μαρία Δαμανάκη είναι η νέα επίτροπος της Ελλάδος στην Ε.Ε., αντικαθιστώντας επάξια τον απερχόμενο επίτροπο Περιβάλλοντος κ. Σταύρο Δήμα. Με τεράστια προσφορά στην ελληνική πολιτική ζωή, με πολλούς αγώνες για τη δημοκρατία και με συμμετοχή σε οργανισμούς και ομάδες για την προστασία του περιβάλλοντος, συνεχίζει τους αγώνες ,εκπροσωπώντας την Ελλάδα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αναλαμβάνοντας τον σημαντικό τομέα για τη χώρα μας, της Θαλάσσια Πολιτικής και Αλιείας.

Η υπεραλίευση με τις μηχανότρατες που πιάνουν τον γόνο εμποδίζοντάς τον να αναπτυχθεί, οι ιχθυοκαλλιέργειες και οι εισαγωγές από τα ανοικτά -μετά τη συνθήκη του Μάαστριχτ- ελληνικά σύνορα, οι «μοντέρνες» διατροφικές συνήθειες και ο ξέφρενος ρυθμός της ζωής έχουν αλλάξει δραματικά τα δεδομένα στην αλιεία και την κατανάλωση ψαριού. Μολονότι τρώμε περισσότερο ψάρι, αφενός η αύξηση αυτή αφορά επεξεργασμένες μορφές και κατεψυγμένα από τα ψυγεία των σούπερ μάρκετ, αφετέρου σπάνια το απολαμβάνουμε σπίτι μας, ως προϊόν δικής μας προετοιμασίας και μαγειρέματος. Η σχέση μας μαζί του έχει γίνει επιφανειακή και εξαντλείται κυρίως στις ψαροταβέρνες. Την ίδια ώρα τρώμε λιγότερα και χειρότερα ψάρια σε σχέση με πριν από 20 χρόνια, διότι τα ψάρια του Αιγαίου μειώνονται ραγδαία. Για όλα αυτά μιλήσαμε με τη Μαρία Δαμανάκη, Επίτροπο Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας.

Εξηγήστε μας για το φαινόμενο της υπεραλίευσης στις ελληνικές θάλασσες και για τα είδη που απειλούνται με εξαφάνιση; Πόσο δύσκολα είναι τα πράγματα;

Η κατάσταση στις  Ελληνικές θάλασσες  όπως και στην υπόλοιπη Μεσόγειο είναι όντως ιδιαίτερα ανησυχητική. Όλες οι επιστημονικές μελέτες που έχουμε στη διάθεσή μας δηλώνουν πως στη Μεσόγειο περισσότερο από το 54% των ψαριών - για τα οποία διαθέτουμε στοιχεία - αλιεύονται πάνω από τα επιτρεπόμενα βιολογικά όρια. Περίπου το 1/3 των ειδών αγγίζει τα όρια της ασφαλούς επιβίωσης. Υπάρχουν επίσης είδη που απειλούνται με άμεση εξαφάνιση όπως είναι ο κόκκινος τόνος και τελευταία ο ξιφίας.

Πριν από ένα μήνα, ακτιβιστές της Greenpeace επιχείρησαν να απελευθερώσουν παγιδευμένους ερυθρούς τόνους -ένα θαλάσσιο είδος που εξαφανίζεται λόγω της υπεραλίευσης-, συναντώντας σθεναρή αντίσταση. Η μάχη έληξε με έναν τραυματία, εκατοντάδες τόνους (ακόμα) στην αιχμαλωσία και ένα «όχι» της επιτρόπου Αλιείας, Μαρίας Δαμανάκη, που δυστυχώς δεν φτάνει για να σώσει το είδος. 

H δράση της Greenpeace είχε ειρηνικό χαρακτήρα. Στόχος η απελευθέρωση εκατοντάδων τόνων κόκκινου τόνου, του είδους που βρίσκεται στα πρόθυρα της εξαφάνισης λόγω της κτηνώδους υπεραλίευσής του. «Οι επιστήμονες φωνάζουν ότι το επιτρεπόμενο όριο αλιείας ερυθρού τόνου θα έπρεπε να είναι μηδέν», λέει στο ΟΙΚΟ η υπεύθυνη για τη θαλάσσια οικολογία του ελληνικού γραφείου της Greenpeace, Αντζελα Λάζου. «Πάνω από το 80% των πληθυσμών του κόκκινου τόνου παγκοσμίως έχουν ήδη αλιευτεί, ενώ για να ανακάμψει το είδος κατά 50% ώς το 2023, η ετήσια «ψαριά» δεν πρέπει να ξεπερνά τους 8.000 τόνους. Παρ' όλα αυτά, για το 2010 η ποσότητα που επιτρεπόταν να αλιευτεί ήταν 13.500 από 22.000 τόνους το 2009».

Από 1ης Ιουλίου 2010 τίθεται σε ισχύ ο νέος ευρωπαϊκός κανονισμός για τα είδη της βιολογικής ιχθυκαλλιέργειας. Ο κανονισμός θέτει τους απαιτούμενους ευρωπαϊκούς όρους για το υδάτινο περιβάλλον παραγωγής, για τις επιπτώσεις σε άλλα είδη, για τον διαχωρισμό των βιολογικών και μη βιολογικών μονάδων παραγωγής και καθορίζει τις συνθήκες ανάπτυξης των ειδών, συμπεριλαμβανομένων και των μέγιστων δεικτών πυκνότητας. Ο κανονισμός επισημαίνει ότι η βιοποικιλότητα πρέπει να γίνεται σεβαστή και απαγορεύει τη χρήση τεχνητών ορμονών στην ωοτοκία. Επίσης, ότι οι οργανικές ζωοτροφές θα πρέπει να χρησιμοποιούνται συμπληρωματικά σε ιχθυοτροφές που προέρχονται από αειφόρο αλιεία. Στο νέο κανονισμό περιέχονται ακόμη ειδικές προβλέψεις για τα όστρακα και τα φύκια.